მგალობლის შესამოსელი, ქართულ ტრადიციაში პარამეტრები

[Sotiris]

მაინტერესებს, არსებობს თუ არა გამოკვლევები მგალობლის შესამოსლის შესახებ ქართულ ტრადიციაში (ვთქვათ მინიატურების ან ფრესკების საფუძველზე). როდიდან შემოვიდა ჩვენში ფერად-ფერადი სტიქარების ტარების ტრადიცია? ატარებდნენ თუ არა მე-19 ს. მგალობლები განსაკუთრებულ შესამოსელს (ფოტოებზე არ ჩანს)?

[ვეშაპო]

N. R.

თუ ზემოაღნიშნული მსჯელობა ახლოსა სიმართლესთან, სავარაუდოდ სურათზე გამოსახული სამოსის მსგავსი უნდა სცმოდათ მანამდეც

კი,ალბათ ადრეც ჩოხა ეცვათ.
თვითონ ამ, ქილებიანი ჩოხის, საჭიროება როგორც თოფის გამოგონებამ მოიტანა.
XV საუკუნეში გამოიგონეს ზარბაზანი.
პირველი მუშკეტები გამოიგონეს XVI საუკუნეში.
იმავე საუკუნის შუა წლებში გამოიგონეს პისტოლეტები და თოფები რომლებიც ლულიდან იტენებოდა.
კავკასიაში როგორც ვიცი თოფი შემოვიდა ერთი საუკუნის შემდეგ, ანუ XVII საუკუნის მეორე ნახევარში.
შემოიტანეს ოსმალებმა.
აი მერე უკვე არსებული ჩოხის გარდაქმნა ქილებიან ჩოხად როდის მოხდა, ეგ უკვე დაზუსტებული არაა.
როგორც მე ვიცი, ადრე ეს ქილები თოფის წამლის შესანახ ჭურჭელს წარმოადგენდა.
ბარში რქას ხმარობდნენ მაგისათვის და წელზე ეკიდათ.
ქილების უპირატესობა რქასთან შედარებით იმაში იყო, რომ მასში გამოზომილი წამალი ეყარა ერთი ტყვიის გასასროლად და თოფის გახეთქვის რისკს დიდად ამცირებდა, თან სწრაფად ხდებოდა გატენვა.
შემდეგ უკვე, როდესაც წამალს ლულაში აღარ ყრიდნენ და ვაზნები შემოიღეს, ქილებიც ვაზნებით შეიცვალა.
ხოლო, მე-19-ე საუკუნეში თოფებზე დაიწყეს მაღაზიების დამაგრება, რომელიც რამოდენიმე ტყვიას იტევდა და ქილები გადაიქცა ჩოხის დეკორაციად.