გიორგი II, 1072-1089 პარამეტრები

[afxazi]

ჩემის აზრით საკმაოდ საინტერესო უნდა იყოს ამ პიროვნებაზე საუბარი. უფრო სწორად საუბარი იმის შესახებ თუ რატომაა ასე ბუნდოვნად მოცული, ერთი შეხედვით შეიძლება არა მაგრამ მაინც, მისი სამეფო ტახტიდან გადაყენება, თუ საკუთარი ნებით გადადგომა და მისი მცირეწლოვანი შვილის, დავითის გამეფება. მართალია დავითი უძლიერესი მმართველი აღმოჩნდა მაგრამ წინასწარ ამის გაანგარიშება ლოგიკურად შეუძლებელი იყო და მაინც თითქოს ეს გადაწყვეტილება იმ პერიოდში, მცირეწლოვანი ყმაწვილის ტახტზე ასვლა (ეპოქის დახასიათებას არ შევუდგები, ყველამ კარგად ვიცით თუ რა ვითარება იყო) სარისკო ჩანს.

ივანე ჯავახიშვილი ტავის საეკლესიო ისტორიაში ასეთ რამეს ამბობს. "შინაურ უმწეო პოლიტიკურ მდგომარეობას, საქმეების ასეთს აწეწ-დაწეწას ზედ სტიქიური უბედურებაც დაერთო: 1088 წელს საქარტველოში კატასტროფული მიწისძვრა დაიწყო, რომელიც მთელი წლის განმავლობაში გრძელდებოდა. ამ კატასტროფულმა მიწისძვრამ დიდძალი ციხე-ქალაქები და სოფლები იმსხვერპლა. ამ დროს მთლიანად დაინგრა განთქმული თმოგვი ციხითურთ, მრავალი ხალხიც დაიღუპა და გადარჩენილნიც უსახლკაროდ დარჩნენ. ამას ჯერ ზედ მკაცრი ზამთარი, ხოლო შემდეგ გაზაფხულზე, საშინელი წყალდიდობა მოჰყვა, რომელმაც ქვეყნას აგრეთვე შემდეგ დიდი ზიანი მიაყენა. ყველა ამ თავზე დამტყდარი უბედურებების ეგავლენით, თ უ ე გ ე ბ ი ს ა გ რ ე თ ვ ე ს ხ ვ ა, ჩ ვ ე ნ თ ვ ი ს ჯ ე რ უ ც ნ ო ბ ი მ ი ზ ე ზე ბ ი ს გამო გიორგი II გადადგა, მეფობას თავი დაანება და 1089 წელს საქართველოს სამეფო ტახტზე მისი ჭაბუკი ვაჟიშვილი დავითი, შემდეგ აღმაშენებლად წოდებული ავიდა.


საინტერესოა რა უნდა ყოფილიყო, ან თუ იყო საერთოდ სხვა რამ მიზეზი ამ ცვილებისა. ფაქტია რომ მიწისძვრა და წყალდიდობები გიორგი ბრალი არ ყოფილა. სიტუაციას ინტრიგას ძენს ის ფაქტიც რომ, მას შემდეგ რაც დავითი გამეფდა მისი ისტორიკოსის მიერ დაწერილ ისტორიაში, რომელიც ცხადია მეფის მეთვალყურეობით იწერებოდა, მხოლოდ ერთგან თუ ორგან გაკვრითაა ნახსენები გიორგი, დავითის გამეფებამდე კი არცთუ ისე სახარბიელოდაა დახასიათებული.


ვფიქრობ საინტერესო მსჯელობა უნდა გამოვიდეს.

[მარიამი]

ვფიქრობ, გიორგი II-მ თვითონაც დაინახა, რომ დავითი ჭაბუკობის ასაკში უკვე მზად იყო სახელმწიფოს მართვისთვის, დაინახა მასში დიდი პოტენციალი. შესაძლოა, ის ადრეც ეხმარებოდა მამას ქვეყნის მართვაში თავისი რჩევებით და ამჟღავნებდა ყველა იმ თვისებას, რაც შემდგომში მეფობისას გამოავლინა. ჩემი აზრით, სწორედ ეს - დავითის პიროვნება, მისი სიბრძნე და ნაადრევი მომწიფება მეფობისთვის იქნებოდა ამ გადაწყვეტილების მიზეზი.

ისიც საინტერესოა რატომ არ ახსენებს დავითის ისტორიკოსი გარდა ერთი შემთხვევისა (რუის-ურბნისის კრების დამსრეთ როცა ჩამოთვლის) არსად

დავითის ისტორიკოსი გიორგის კი არა, თვითონ დავითის ყველა საქმესაც კი არ იხსენიებს. დავით აღმაშენებლის ცხოვრების ბევრი ისეთი დეტალია ცნობილი უცხოელი ისტორიკოსების ნაწერებიდან, რაც დავითის ისტორიკოსთან მოხსენიებული არაა. ანუ დავითის ისტორიკოსმა დაწერა ყველაზე მთავარი და მნიშვნელოვანი. ამ მთავარში და მნიშვნელოვანში კი ეტყობა გიორგის პიროვნება ვერ მოხვდა.

[sable]

ვფიქრობ, გიორგი II-მ თვითონაც დაინახა, რომ დავითი ჭაბუკობის ასაკში უკვე მზად იყო სახელმწიფოს მართვისთვის, დაინახა მასში დიდი პოტენციალი. შესაძლოა, ის ადრეც ეხმარებოდა მამას ქვეყნის მართვაში თავისი რჩევებით და ამჟღავნებდა ყველა იმ თვისებას, რაც შემდგომში მეფობისას გამოავლინა. ჩემი აზრით, სწორედ ეს - დავითის პიროვნება, მისი სიბრძნე და ნაადრევი მომწიფება მეფობისთვის იქნებოდა ამ გადაწყვეტილების მიზეზი.

16 წლის ჭაბუკის ნაადრევი მომწიფება და თან იმ დონეზე რომ ქვეყანა ემართა ძნელად წარმომიდგენია.
1089 წელს სამწუხაროდ რა მოხდა ჩვენ ბოლომდე არ ვიცით, არ ვიცით იმიტომ რომ ძალიან ცოტა მასალებია შემორჩენილი, ვიცით მხოლოდ ის რომ გიორგიმ დავითი მეფედ აკურთხა (ეს არ იყო თანამოსაყდრეობა იმიტომ რომ თანამოსაყდრე დავითი უკვე 1089 წლამდეც იყო), ხოლო ამ მოვლენას მეფისადმი ტოტალური უკმაყოფილება, კრიზისი და გასაჭირი უძღვოდა წინ, ასევე 1088 წლის მოვლენები როდესაც მამასა და შვილის შორის უთანხმოება ჩამოვარდა, ძაგან აბულეთის ძის დასჯასთან დაკავშირებით, რომელიც ამ წელს მეფეს განუდგა და უკანონოდ მისთვის კუთვნილი არაგვის ხეობისა და ზედაზენის გარდა სხვა მიწებიც მიიტაცა, იმავეს აბრალებდნენ მის ძმას წილკნის ეპისკოპოსს მოდისტოსს.
ცხადია, რომ დავითი მარტო არ უნდა ყოფილიყო მის გადაწყვეტილებაში დაესაჯა ძაგანი ფაქტია, რომ ამ აზრსს სხვა დიდებულებიც იზიარებდნენ მაგრამ ვინ ამის თქმა ჭირს; ერთი მისი გამზდელი გიორგი ჭყონდიდელი უნდა ყოფილიყო დანარჩენზე საუბარი ძნელია მასალების უქონლობის გამო.
შემდეგ როგორ განვითარდა მამა-შვილის ურთიერთობა არ ვიცით თუმცა არის ვარაუდი რომ გიორგი აიძულეს ეს ნაბიჯი გადაედგა, მაგრამ ვინ, როგორ, რა ფორმით ამას ვერავინ ამბობს.
თუმცა წყაროში ეგ არ ჩანს აიძულეს თუ არა, იქ ისეა ყველაფერი ნაჩვენები თითქოს ის ამას თავის ნებით აკეთებს, ნუ აქ მხოლოდ ვარაუდი შეიძლება გამოთქვას კაცმა, იმიტომ რომ წყაროები არ გვაწვდიან საკმარის ინფორმაციას.

[bekas]

16 წლის ჭაბუკის ნაადრევი მომწიფება და თან იმ დონეზე რომ ქვეყანა ემართა ძნელად წარმომიდგენია.

გიორგი I მაგაზე პატარა იყო. ეგეთი მაგალითებით სავსეა ისტორია. აბა დღევანდელებს კი არა გვანან, დედიკოს ბუშტებს